Máy đo ma sát vải – Crock Meter
Hãng :  LABTEX
Xuất xứ : TRUNG QUỐC

Mục đích của việc đo độ bền ma sát

Trong quá trình sử dụng, quần áo hoặc vải vóc thường xuyên tiếp xúc và cọ xát với da hoặc các bề mặt khác. Nếu màu nhuộm không bền, màu sẽ bị lem (phai) sang các bề mặt đó. Việc kiểm tra này giúp:

• Đảm bảo chất lượng sản phẩm trước khi đưa ra thị trường.
• Đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu quốc tế.
• Đánh giá hiệu quả của quy trình nhuộm và hoàn tất vải.

Phân loại máy Crockmeter

Hiện nay có hai loại phổ biến:

• Máy đo ma sát vải đo thủ công (Manual Crockmeter): Vận hành bằng tay quay. Người dùng tự quay tay quay để thực hiện số chu kỳ chà xát theo quy định.
• Máy đo ma sát vải  đo điện tử (Electronic/Motorized Crockmeter): Vận hành bằng động cơ điện, có bộ đếm tự động. Loại này đảm bảo tốc độ và lực chà xát đồng nhất hơn, giảm sai số do con người.

Cấu tạo chính

Một Máy đo ma sát vải  Crockmeter tiêu chuẩn bao gồm các bộ phận:

• Đầu chà xát (Rubbing Finger): Thường có đường kính 16mm, tạo ra một áp lực nhất định lên mẫu vải.
• Tải trọng (Weight): Tạo ra lực ép tiêu chuẩn xuống mẫu vải (thường là 9 Newton hoặc 2 lbs).
• Cánh tay chuyển động: Thực hiện chuyển động tịnh tiến (đi và về) trên một đoạn đường dài khoảng 104mm (± 3mm).
• Kẹp giữ mẫu: Giữ chặt mẫu vải cần thử nghiệm trên đế máy.
• Vải thử tiêu chuẩn (Crocking Cloth): Một miếng vải cotton trắng, không nhuộm, được giặt sạch theo tiêu chuẩn để bọc vào đầu chà xát.

Nguyên lý hoạt động

Máy đo ma sát vải  mô phỏng hành động chà xát giữa hai bề mặt vải. Có hai phương pháp thử nghiệm chính:

1. Ma sát khô (Dry Crocking): Sử dụng vải trắng tiêu chuẩn ở trạng thái khô.
2. Ma sát ướt (Wet Crocking): Vải trắng tiêu chuẩn được làm ướt với nước cất (độ ẩm khoảng 65% ± 5%) trước khi thử nghiệm.

 Các tiêu chuẩn quốc tế áp dụng

Tùy vào thị trường mục tiêu mà các phòng Lab sẽ áp dụng các tiêu chuẩn khác nhau:

• AATCC 8: Tiêu chuẩn của Mỹ (thường dùng cho hàng xuất đi Mỹ).
• ISO 105-X12: Tiêu chuẩn quốc tế (phổ biến toàn cầu và Việt Nam).
• BS 1006: Tiêu chuẩn của Anh.
• JIS L0849: Tiêu chuẩn của Nhật Bản (thường dùng máy loại II – Gakushin).

Quy trình thực hiện cơ bản

1. Chuẩn bị mẫu: Cắt mẫu vải cần thử với kích thước quy định (thường là 50x130mm), cắt xéo 45 độ so với sợi dọc/ngang để tránh sợi bị tuột.
2. Gắn mẫu: Kẹp chặt mẫu vải lên đế Máy đo ma sát vải  .
3. Gắn vải trắng: Bọc miếng vải trắng tiêu chuẩn vào đầu chà xát và cố định bằng vòng kẹp thép.
4. Thực hiện chà xát: Cho máy chạy 10 chu kỳ (20 lần chà xát) trong vòng 10 giây.
5. Đánh giá kết quả:
   • Lấy miếng vải trắng ra, để khô (nếu là ma sát ướt).
   • Sử dụng Thang màu xám (Grey Scale for Staining) để so sánh mức độ bám màu trên vải trắng.
   • Thang điểm từ 1 đến 5:
     • Cấp 5: Không bị dính màu (tốt nhất).
     • Cấp 1: Bị dính màu rất nặng (kém nhất).
     • Thông thường, các nhãn hàng yêu cầu độ bền ma sát khô đạt cấp 4 và ma sát ướt đạt cấp 2-3 trở lên.

Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả

• Cấu trúc vải: Vải có bề mặt thô ráp (như denim, vải bố) thường có độ bền ma sát kém hơn vải phẳng mịn.
• Loại thuốc nhuộm: Thuốc nhuộm hoạt tính thường bền hơn thuốc nhuộm trực tiếp.
• Xử lý sau nhuộm: Việc giặt sạch thuốc nhuộm dư (unfixed dye) đóng vai trò quyết định đến độ bền ma sát.
• Độ ẩm: Trong thử nghiệm ma sát ướt, nếu lượng nước trên vải trắng không đồng đều sẽ làm sai lệch kết quả.

Kết luận: Máy đo ma sát vải Crockmeter là thiết bị không thể thiếu trong các phòng Lab dệt may (QA/QC). Việc hiểu rõ cách vận hành và các tiêu chuẩn liên quan giúp kiểm soát chất lượng sản phẩm một cách chính xác nhất.

Bên cạnh đó, bên công ty chúng tôi còn cung cấp thêm các dụng cụ và thiết bị kiểm tra ngành may mặc từ hãng Biuged